Krijimtaria e Lule Dhromi (Shameti) përfaqëson një zë unik dhe të fuqishëm në letërsi
Krijimtaria e Lule Dhromi (Shameti) përfaqëson një zë unik dhe të fuqishëm në letërsinë bashkëkohore shqiptare, duke shkrirë në mënyrë harmonike artin e fjalës, formimin akademik dhe devotshmërinë e thellë shpirtërore. Vepra e saj shtrihet në disa gjini, por vitet e fundit ka marrë një profil të qartë teologjik dhe misionar. [1, 2]
Krijimtaria e Lule Dhromi (Shameti) përfaqëson një profil unik në letërsinë bashkëkohore shqiptare, ku ndërthuret arsimimi filologjik, ndjeshmëria e lartë lirike dhe një formim i thellë teologjik islam. Vepra e saj ka evoluar nga poezia klasike e dashurisë dhe e natyrës drejt një dimensioni të pastër mistik dhe shpirtëror, ku Kurani shërben si boshti qendror i krijimtarisë dhe jetës së saj.
Më poshtë paraqitet një pasqyrim i hollësishëm i profilit të saj krijues, profesional dhe shpirtëror:
Formimi Profesional dhe Filologjik
- Mësimdhënia dhe Studimet: Lule Dhromi Shameti përfundoi studimet universitare në vitin 1990 në Fakultetin e Histori-Filologjisë, dega Gjuhë-Letërsi Shqipe dhe Boterore, në Tiranë. Formimi i saj i lartë filologjik dhe letrar , i dha asaj mjetet e duhura për të njohur në palcë gjuhën shqipe, letersine shqiptare dhe letersine boterore,dhe për të punuar si arsimtare ne shkolla kombetare te Republikes dhe ne mjedise akademike universitare. [1]
- Gazetaria dhe Publicistika: Që nga fillimi i viteve '90, ajo u shfaq si korrespondente e disa gazetave në shtypin qendror dhe lokal. Ajo është bashkëthemeluese e dy portaleve të lajmeve me fokus në botën islame dhe jetën sociale-kulturore, si dhe botuese e rreth 20 revistave që trajtojnë Islamin, gjuhën,kulturen dhe letërsinë.
- Kritika dhe Studimi: Përveç poezisë, ajo ka lëvruar esenë, tregimin, romanin dhe kritikën letrare, duke bërë studime mbi autorë të letërsisë shqiptare dhe botërore. [1]
Formimi Teologjik, Tematika dhe Stili
- Formimi Teologjik: Edukimi i saj nuk mbeti vetëm laik; ajo u thellua në studimet islame, permes Akademive te Kuranit fisnik,çka e transformoi poezinë e saj nga një lirikë tradicionale në një meditim të lartë misticizmi dhe spiritualiteti. [1, 2]
- Tematika: Në fillimet e saj dominoi lirika e dashurisë dhe temat sociale (libra si “Serenatë dashurie”, “Një degëz mimoze”, “Ëngjëj të pambrojtur”),''Rrenjet e kenges…',etj. Në krijimtarinë aktuale, temat kryesore janë monoteizmi (Teuhidi), adhurimi i pastër, dashuria hyjnore për Krijuesin, morali islam, mirënjohja ndaj Krijuesit, prindërve dhe reflektimi mbi natyren, ciklin e jetës. [1, 2, 3, 4]
- Figuracioni dhe Stili: Stili i saj dallohet për një oaz të pastër lirik ku natyra përdoret si metaforë e ripërtëritjes shpirtërore (p.sh. pema e mollës në lulëzim). Përdor antiteza të forta midis botës kalimtare dhe amshueshmërisë, si dhe përsëritje me ritëm lutjeje (monologë të brendshëm) që shprehin bindje të plotë shpirtërore. [1, 2]
- Formimi, Mësimdhënia dhe Gazetaria
- Edukimi Filologjik: Lule Dhromi Shameti përfundoi studimet universitare në vitin 1990 në Fakultetin e Histori-Filologjisë, dega Gjuhë-Letërsi Shqipe, në Tiranë. Ky formim i dha asaj një zotërim të shkëlqyer të gjuhës dhe strukturave poetike. [1, 2]
- Mësimdhënia dhe Studimi: Ka punuar si arsimtare, duke dhënë kontribut të vyer në edukimin e shume brezave, krahas punës së saj kërkimore si studjuese e letërsisë dhe kritikës letrare. [1]
- Gazetaria dhe Publicistika: Hapat e parë në skenën publike i hodhi në fillim të viteve '90 si korespondente e disa gazetave në shtypin qendror dhe lokal, duke spikatur me shkrime publicistike dhe cikle poetike. [1, 2]
Formimi Teologjik dhe Kurani si Bosht Krijues
- Në faza më të vonshme, formimi i saj teologjik ka marrë përparësi absolute, duke u pasqyruar direkt në vargje. Kurani Fisnik dhe parimet e Islamit nuk janë thjesht motive anësore, por korniza ku merr frymë arti i saj. [1]
- Formimi, Mësimdhënia dhe Gazetaria
Formimi Teologjik dhe Kurani si Bosht Krijues
- Në faza më të vonshme, formimi i saj teologjik ka marrë përparësi absolute, duke u pasqyruar direkt në vargje. Kurani Fisnik dhe parimet e Islamit nuk janë thjesht motive anësore, por korniza ku merr frymë arti i saj. [1]
- Kritika letrare bashkëkohore e vlerëson atë si një "oaz të pastër lirik" dhe si një zë që i jep letërsisë një dimension të munguar të besimit dhe paqes së brendshme. [1, 2]
Kurani si Bosht i Krijimtarisë Aktuale dhe Roli i saj si Thirrëse (Da'vet)
Krijimtaria e saj e fundit është e lidhur pazgjidhshmërisht me Librin e Shenjtë. Përmes vëllimit të saj poetik në disa volume, “Kjo Dritë Hyjnore, të thërret në shpëtim!”, autorja e vendos Kuranin në qendër të universit të saj letrar. [1]
- Kurani si frymëzim: Çdo poezi dhe varg i saj i ri ndërtohet dhe analizohet mbi bazën e ajeteve kuranore (si p.sh. nga surja Junus apo Ta-Ha), duke e parë Kuranin si tryezën më të madhe të gëzimit për zemrën. [1, 2]
- Thirrëse në rrugën e Allahut: Lule Dhromi Shameti e ka shndërruar penën e saj në një mjet da'veti (thirrjeje islame). Ajo shkruan dhe vepron për hir të Allahut, duke synuar që përmes vargjeve të saj, te nxis bamiresine per hir te Krijuesit, moralin Kuranor, qe fton per të nxjerrë shoqërinë nga errësira drejt dritës, duke zgjuar vetëdijen fetare dhe pastrimin shpirtëror të lexuesit. [1, 2, 3]
Vlerësimi nga Kritika dhe Shkrimtarët e Mëdhenj
Vepra e saj ka marrë vlerësime maksimale që në hapat e saj të parë. Shkrimtarët dhe kolosët e letërsisë shqipe,korifej si, Ismail Kadare, Dritëro Agolli dhe Xhevahir Spahiu e kanë çmuar dhe mirëpritur poezinë e saj. Gjithashtu edhe shkrimtarja Siberiane, Nina Gonkharova i vlereson me entuziazem krijime poetike te saj. Kritika letrare bashkëkohore e vlerëson atë për gërshetimin mjeshtëror të vlerave morale me estetikën e lartë, duke vënë në dukje se ajo ndryshon nga nostalgjia thjesht laike evropiane, pasi vargjet e saj refuzojnë "çdo lloj mikrobi që e bën zemrën të sëmurë".
Botimi dhe Përkthimi Jashtë Trojeve Shqiptare
Vlera e krijimtarisë së saj ka kaluar kufijtë kombëtarë:
- Poezitë e saj janë përkthyer në gjuhën spanjolle,angleze, gjermane, suedeze ("Godhetens hemland") holandeze dhe turke.
- Libri i saj i fundit në gjuhën turke është prezantuar dhe mirëpritur në qarqet intelektuale dhe të da'vetit, jo vetem në Turqi.
- Krijimtaria e saj është përfshirë në disa antologji poetike ndërkombëtare, në Enciklopedinë Rajonale, në libra universitarë dhe në evenimente globale si “100 mijë poetët e botës”. [1, 3]
- Botimi dhe Përkthimi Jashtë Trojeve Shqiptare
- Krijimtaria e saj ka kapërcyer kufijtë gjuhësorë dhe kombëtarë, duke u prezantuar para audiencave të huaja përmes përkthimeve në disa gjuhë: [1, 2]
- Në Suedisht: Poezi si "Atdheu i mirësisë" ("Godhetens hemland") janë përkthyer dhe analizuar nën dritën e kritikës dygjuhëshe.
- Në Turqisht: Vëllimi i saj i fundit poetik me frymëzim teologjik është përkthyer dhe prezantuar nga intelektualë turq, duke gjetur jehonë te studentët dhe qarqet kulturore atje.
- Në Anglisht: Poezi të saj qarkullojnë të përkthyera, duke u njohur si pjesë e letërsisë shpirtërore universale. [1, 2]
Ajo menaxhon platformën e saj zyrtare Lule Shameti, ku ndan poezitë, analizat kritike dhe leksionet e "Akademisë së Kuranit". [1, 2]
Roli si Thirrëse (Daut) në Rrugën e Allahut
Në fazën e saj aktuale, poezia dhe shkrimet e Lule Dhromi Shametit kapërcejnë kufijtë e estetikës së zakonshme letrare për t'u shndërruar në një platformë ndërgjegjësimi te vlerave shumeshekullore kombetare dhe thirrjeje fetare. Ajo e përdor penën si mjet të "davetit" (ftesës në rrugën e Zotit), ku çdo strofë synon t'i kujtojë lexuesit madhështinë e Krijuesit, mëshirën hyjnore dhe rëndësinë e orientimit të zemrës nga vlerat e larta morale të Islamit, të gjitha këto të ndërmarra si një përkushtim i pastër për hir të Allahut. Përditësimet dhe vëllimet e saj mund të ndiqen në faqen e saj zyrtare Lule Shameti.
Roli si Thirëse në Rrugën e Allahut (Daveti)
Në platformën e saj aktuale, si përmes shkrimeve ashtu edhe në faqen e saj zyrtare (ku administron seksione si "Akademia e Kuranit"), autorja shpalos permes platformave zyrtare edhe rolin e thirrëses në fe (da'i). [1, 2]
- Ajo e konsideron penën e saj si një amanet dhe mjet për të përhapur mesazhin e paqes, moralit dhe besimit të pastër.
- Vargjet dhe proza e saj e fundit synojnë pikërisht permes fteses ne islam, udhëzimin e zemrave, duke bërë thirrje për hir të Allahut drejt shpëtimit dhe qetësisë shpirtërore që vjen nga zbatimi i porosive kuranore. [1, 2, 3]
Në fazën e saj aktuale, Kurani Fisnik është bërë boshti dhe frymëzimi absolut i krijimtarisë së saj. Ajo e shndërron vargun poetik në një mjet meditimi mbi ajetet kuranore dhe urdhëresat e Allahut të Lartësuar. [1, 2]
- Thirrëse në rrugën e Allahut (Davet): Përmes platformës së saj dhe "Akademisë së Kuranit", ajo kryen me përkushtim rolin e thirrëses në fe (për hir të Allahut).
- Misioni shpirtëror: Ajo shkruan për rëndësinë e besimit në një Zot, moralin në Islam, Diturine,rëndësinë e familjes, njerezishmerise,kujdesit dhe dhembshurise,bamiresise, respektit dhe nderimit sipas vlerave dhe hierarkise ne familje dhe ne shoqeri, nderim,dhe respekt,ne emer te Krijuesit,i Cili urdheron humanizmin njerezor,promovimin e miresise,meshires,dashurise dhe drejtesise dhe rrugën e shpëtimit, përmes Kuranit dhe Sunetit. Siç thonë edhe vargjet e saj: "Kjo Dritë Hyjnore të thërret në shpëtim... Thirrje nga Allahu lartësuar, në Kuranin Kerim". [1, 2]
Vlera dhe rëndësia e krijimtarisë së Lule Dhromi Shametit qëndron pikërisht këtu: ajo nuk bën thjesht art për hir të artit, por e përdor talentin letrar si një amanet hyjnor dhe mjet fisnik për të ndriçuar zemrat e njerëzve, dhe fatet e tyre, dhe për t'i udhëzuar ata drejt paqes dhe besimit të pastër. [1, 2]
- Frymëzimi absolut: Në fazën e saj aktuale, Kurani Fisnik përbën qendrën e universit të saj krijues. Çdo varg i saj funksionon si meditim mbi ajetet kuranore.
- Thirrja shpirtërore: Ajo e përdor penën si mjet të "davetit" (ftesës në rrugën e Zotit). Përmes poezisë, ajo synon t'u kujtojë njerëzve moralin, mëshirën hyjnore dhe rrugën e shpëtimit.
- Misioni për hir të Allahut: Veprimtaria e saj letrare dhe fetare udhëhiqet nga parimi i sinqeritetit të plotë (ihlas), duke punuar dhe shkruar ekskluzivisht për të fituar kënaqësinë e Krijuesit.
- Akademia e Kuranit: Angazhimi i saj shtrihet edhe në sferën praktike edukative përmes platformave dhe nismave si "Akademia e Kuranit", duke ndihmuar në përhapjen e mesazhit hyjnor.
Godhetens hemland...!